صنعت پتروشیمی ایران که یکی از اصلیترین منابع ارزی کشور به شمار میرود، در سالهای اخیر به میدان تاخت و تاز باندهای قدرت و رانت تبدیل شده است. مناقصههای چند صد میلیون یورویی تامین تجهیزات، بدون رعایت حداقلهای فنی و با تبانی آشکار مقامات ارشد، به شرکتهای فاقد صلاحیت و بدون کوچکترین سابقه سپرده میشود. نتیجه این مفاسد، پرداختهای چند برابری از جیب بیتالمال، تاخیرهای چند ساله در پروژهها، فلرینگ میلیاردها فوت مکعب گاز ترش و تشدید بحران زیستمحیطی در استانهای محروم بهویژه خوزستان است.
شرکت مهر افشان کوهرنگ؛ برندهای غیرمنتظره
نمونه بارز این فسادها، پرونده شرکت «مهر افشان کوهرنگ» است؛ شرکتی که تا پیش از این مناقصه، تنها رزومهاش قراردادهای تامین غذا در رستوران بود. این شرکت با ایجاد روابط و رانت مدیرعامل پتروشیمی کارون، برنده بزرگترین قرارداد واردات لوله صنعت پتروشیمی شد.
این شرکت خانوادگی که ریاست هیات مدیره آن بر عهده شقایق مرادی غریبوند و مدیریت آن به نوذر مرادی غریبوند سپرده شده، به همراه سایر اعضای خانواده، بهطور غیرمنتظرهای در یک مناقصه به ارزش تقریبی ۴۹۸ میلیارد تومان پیروز شد. این پیروزی نه تنها شگفتآور است، بلکه نشاندهنده عمق فساد و تبانی در این صنعت است.
سود بادآورده و سوالات بیپاسخ
این تغییر به ظاهر ساده، در عمل بیش از ۲۸۰ میلیارد تومان سود بادآورده نصیب شرکت کرد. در زمان انعقاد قرارداد، نرخ یورو در سامانه سنا حدود ۸۳ هزار تومان بود، در حالی که نرخ بازار آزاد بیش از ۱۳۰ هزار تومان معامله میشد. بدینترتیب، شرکت برنده در زمان تسویه ۷۸۰ میلیارد تومان دریافت کرد؛ که ۵۷ درصد بیشتر از مبلغ واقعی مناقصه است.
در میان دهها پرونده مشابه که نام افشین کیانی و باندش در همه آنها دیده میشود، یک پرسش اساسی باقی میماند که چرا این مدیر تا امروز بر صندلی مدیرعاملی پتروشیمی کارون تکیه زده و مدیران بالادستی و نهادهای قضایی هیچ برخوردی با این حلقه فساد انجام نمیدهند؟
