کندی غیرعادی در پیشرفت پروژه «اتیلن اکساید» شرکت پتروشیمی ابنسینا همدان، به مدیرعاملی امیر آذری، تنها یک مشکل فنی یا اداری نیست؛ بلکه نشانهای روشن از یک شبکه فساد گسترده و سازمانیافته در ساختار پیمانکاری پروژههای نفت و گاز است. پروژهای که زیر نظر شرکت ملی صنایع پتروشیمی، پتروغدیر و مارون اداره میشود، امروز به نمونهای از سوءمدیریت و پرداختهای غیرشفاف تبدیل شده است.
پرداختهای کلان و پیشرفت ناچیز
پیمانکار اصلی پروژه، شرکت پناه صنعت پارت به مدیرعاملی حسن فالح و ریاست هیئتمدیره عسگر پناهی، در نیمه دوم ۱۴۰۳ پروژه را با تنها ۱۱.۶۴ درصد پیشرفت تحویل داشته، اما در همین مرحله ۶۰۲ میلیارد تومان پیشپرداخت دریافت کرده است. در نیمه نخست سال ۱۴۰۴ نیز این شرکت ۴۹۶ میلیارد تومان دیگر دریافت کرده، در حالی که رشد پروژه تنها ۲ درصد بوده و میزان کل پیشرفت تا پایان شهریور ۱۴۰۴ به ۱۳.۸۸ درصد رسیده است. این اختلاف فاحش میان پرداختها و عملکرد، نخستین نشانه از رانت، تخلفات مالی و فساد ساختاری است.
شبکهای از قدرت و فساد
بررسیها نشان میدهد پناه صنعت پارت که از سال ۱۳۸۷ فعال است، تاکنون ۲۶ پروژه بزرگ و متوسط را اجرا کرده و اکنون مالک حداقل ۵ پروژه کلان در حوزه نفت، گاز، ساختوساز، راه و پتروشیمی است. این شرکت در پروژههای مهمی چون اتیلناکساید ابنسینا، HDPE هرمز، PDH پارس و غیره نقش فعال دارد.
ارتباطات گسترده پناه صنعت پارت با جریانهای سیاسی، از جمله شبکه نزدیک به برخی مدیران کلیدی صنعت پتروشیمی، نشان میدهد با یک شبکه قدرت سازمانیافته روبهرو هستیم؛ شبکهای که فراتر از یک تخلف مالی، در حال مهندسی مدیریت و نفوذ در صنعت نفت و پتروشیمی ایران است.