انتشار آگهی تغییرات شرکت سهامی خاص «کیمیای پارس خاورمیانه» سوالات جدی درباره نحوه ثبت سمت محمد زینالعابدین در این شرکت به وجود آورده است. این موضوع، در صورت صحت اطلاعات مطرحشده درباره فرآیند ثبت، نیازمند بررسی فوری نهادهای نظارتی و عملکرد اداره ثبت شرکتها در بوشهر است.
ابهام در ثبت سمت مدیرعامل
بر اساس سند منتشرشده، در آگهی رسمی تغییرات شرکت، محمد زینالعابدین با شماره ملی ۰۴۹۹۱۹۰۷۲۱ به نمایندگی از شرکت سرمایهگذاری سامان فرهنگیان، به عنوان «مدیرعامل» شرکت کیمیای پارس خاورمیانه تا تاریخ ۱۴۰۵/۱۱/۱۴ معرفی و ثبت شده است. اما اطلاعات رسیده به فیدوس نشان میدهد که مصوبه و صورتجلسهای که مبنای حضور زینالعابدین در این مجموعه بوده، مربوط به انتصاب او به عنوان «سرپرست» بوده و نه مدیرعامل. بر اساس اسناد موجود، زینالعابدین با اتکا به همین صورتجلسه، فرآیند ثبت خود به عنوان مدیرعامل را در اداره ثبت شرکتهای بوشهر انجام داده است، در حالی که مصوبه هیات مدیره تنها انتصاب او به عنوان سرپرست تا زمان معرفی مدیرعامل جدید بوده است.
اتهام پرداخت رشوه و واکنشها
منابع مطلع فاش کردهاند که پس از اعتراض اعضای هیات مدیره شرکت کیمیای پارس خاورمیانه، زینالعابدین مدعی شده است که این اشتباه از سوی اداره ثبت بوشهر رخ داده است.
با این حال، شنیدهها حاکی از آن است که طبق اطلاعات رسیده به هیات مدیره، زینالعابدین برای انجام این تخلف، مبلغ ۴۰ میلیون تومان به مدیران اداره ثبت بوشهر پرداخت کرده است تا هیات مدیره را تحت عمل انجام شده قرار دهد و آنها مجبور به صدور حکم مدیرعاملی برای او شوند. در حالی که شنیدهها حاکی از صحبت هیات مدیره با برخی دیگر از گزینهها شده است.
اکنون پرسش اصلی این است که اداره ثبت شرکتهای بوشهر بر اساس کدام مصوبه، عنوان مدیرعامل را ثبت کرده و چرا با وجود طرح این ابهامات، تاکنون توضیح شفافی درباره چگونگی تبدیل عنوان «سرپرست» به «مدیرعامل» ارائه نشده است؟
حلقهای از یک مسئله بزرگتر در صنعت پتروشیمی
پرونده کیمیای پارس را نمیتوان جدا از انتقادهایی دید که طی سالهای اخیر درباره نحوه انتخاب مدیران صنعت پتروشیمی مطرح شده است. شرکتهای پتروشیمی به دلیل گردش مالی بسیار بالا، درآمدهای ارزی و قراردادهای بزرگ خرید، فروش و صادرات، همواره از جذابترین بنگاههای اقتصادی برای شبکههای سیاسی و اقتصادی بودهاند.
گزارشهای رسانهای طی سالهای اخیر بارها از گسترش انتصابات سیاسی و غیرتخصصی در هلدینگها و شرکتهای پتروشیمی انتقاد کردهاند. منتقدان معتقدند بخشی از کرسیهای مدیریتی و هیئتمدیرهها به جای فرآیند رقابتی و مبتنی بر سابقه تخصصی، تحت تأثیر روابط سیاسی، سهمخواهی جریانها و نفوذ سهامداران شبهدولتی تعیین میشود.
این مسئله در شرکتهای وابسته به صندوقهای بازنشستگی و مجموعههای خصولتی حساستر است؛ زیرا سرمایه این شرکتها در نهایت به میلیونها بیمهشده، بازنشسته یا عضو صندوقها تعلق دارد و مدیریت آنها نمیتواند به موضوعی صرفاً داخلی تبدیل شود.
از همین منظر، آنچه درباره کیمیای پارس خاورمیانه رخ داده، فراتر از اختلاف بر سر دو واژه «سرپرست» و «مدیرعامل» است. پرسش اساسی این است که فرآیند انتصاب مدیرعامل یک شرکت پتروشیمی با ظرفیت تولید سالانه حدود یک میلیون و ۶۵۰ هزار تن متانول تا چه اندازه شفاف، قابل ردیابی و مصون از نفوذهای بیرونی است؟
موضوعی که پیش از این در فیدوس پیرامون انتصابات رانتی و هزینه ساز برای شرکتهای صنعتی مورد اشاره قرار گرفته است. آلوده شدن مجموعه شرکتهای حوزه انرژی به انتصابات سفارشی و رانتی مسئله چیدمان مدیریتی را فراتر از یک مورد خاص به پدیدهای سازمان یافته در خدمت منافع کارتلهای فساد بدل کرده است.
اکنون اداره ثبت شرکتهای بوشهر، هیئتمدیره کیمیای پارس خاورمیانه و مدیران هلدینگ پتروفرهنگ باید روشن کنند کدام صورتجلسه مبنای ثبت مدیرعاملی محمد زینالعابدین بوده است. همچنین در صورت وجود مغایرت میان مصوبه هیئتمدیره و آگهی رسمی، مشخص شود مسئولیت این تغییر بر عهده چه فرد یا نهادی است. درباره ادعای پرداخت ۴۰ میلیون تومان نیز تنها یک بررسی رسمی و انتشار نتیجه آن میتواند به ابهامات پایان دهد؛ ابهاماتی که در فضای انتقادی موجود درباره انتصابات مدیریتی صنعت پتروشیمی، نادیده گرفتن آنها تنها بر دامنه پرسشها خواهد افزود.
