اطلاعات درباره افشین بقایی، رئیس هیئتمدیره شرکت روژان صنعت البرز به دست آمده، نشاندهنده گسترش فساد در این پیمانکار صنایع نفت و پتروشیمی است. این اطلاعات شامل پرداخت پول به حساب خارجی یکی از مدیران طرف قرارداد و سرمایهگذاری در کانادا میباشد. بررسی اطلاعات ثبتی و قراردادهای شرکت، ساختاری مشخص از مدیران، صاحبان امضا و معاملات بزرگ را نشان میدهد. برای شناخت زوایای این پرونده باید بر مسئولیت اشخاص، مسیر پرداختها و نحوه واگذاری قراردادها متمرکز بود تا مشخص شود چگونه زوج بقایی و همسرش شبنم متولی جویباری توانستهاند یک شرکت کوچک را در قلب قراردادهای شبههبرانگیز کاتالیست پتروشیمیهای مارون تا شازند و رازی و حضور در کنسرسیوم جنر به همراه محمدعلی فاطمی در قرارداد توسعه فازهای یک و دو پالایشگاه بندرعباس قرار دهند.
طبق آگهی تغییرات منتشرشده در رسمیو، افشین بقایی رئیس هیئتمدیره، رسول متولی جویباری مدیرعامل و عضو هیئتمدیره و جعفر غفاری نایبرئیس هیئتمدیره هستند. این ترکیب براساس صورتجلسه ۱۸ فروردین ۱۴۰۴، برای دو سال انتخاب شده است. قرار گرفتن بقایی در جایگاه ریاست هیات مدیره همان الگوی فعالیت دیگر شبکههای خانوادگی فساد است که نفرات اصلی و محوری به جای پذیرش نقش اجرایی مدیرعامل پشت نام ریاست هیات مدیره قرار گرفته تا از مسئولیت قضایی و حقوقی خود بکاهند.

فعالیتهای خانوادگی و ساختار مدیریتی
فعالیت خانوادگی این زمانی معنا مییابد که بدانیم مدیرعامل فعلی روژان صنعت خویشاوند نزدیک همسر بقایی است. همنامی رسول متولی جویباری با شبنم متولی جویباری همسر بقایی در چرخهای از شرکتهای دیگر نمود روشن دارد. بقایی به همراه همسرش شبنم متولی جویباری در شرکت سگال صنعت پاسارگاد حضوری مشترک دارد. شرکتی که اینبار رسول متولی جویباری ریاست هیات مدیره و بقایی سمت مدیرعامل دارد. بقایی در پارین اکسیس نیز عضویت هیات مدیره به نامش ثبت شده است. شرکتی که این بار نایب رییس هیات مدیره آن رسول متولی جویباری است تا همان الگوی شرکتهای اقماری تو در توی خانوادگی که مشابه شبکه محمدعلی فاطمی و دیگر چهرههای فساد در صنعت انرژی کشور است اینجا نیز تکرار شده باشد.

روژان صنعت در چهارم خرداد ۱۳۸۲ تأسیس شده و سرمایه ثبتی آن اکنون ۱۷۵ میلیارد تومان است. افزایش سرمایه ثبتشده در مرداد ۱۴۰۳ از محل مطالبات حالشده انجام شده است. این رقم معادل سود یا دارایی شخصی مدیران نیست، اما بررسی صورتهای مالی و منشأ مطالباتی را که به سرمایه تبدیل شدهاند، برای شناخت ساختار مالی شرکت اهمیت میدهد.
در بخش قراردادهای رسمیو، خرید کاتالیست RCD برای پالایشگاه شازند با ارزش ثبتشده حدود ۲۶۵ میلیارد تومان و خرید کاتالیست برای پالایش نفت آبادان با ارزش حدود ۱۶۵ میلیارد تومان دیده میشود. مجموع این دو قرارداد نزدیک به ۴۳۰ میلیارد تومان است. باید روشن شود تولیدکننده اصلی چه شرکتی بوده، کالا با چه قیمتی خریداری شده و سهم واسطهگری، خدمات و هزینههای جانبی چقدر بوده است.
مشارکت جنر و پیوند با حلقه فاطمی
دامنه فعالیت شرکت نیز از نظافت صنعتی و مدیریت پسماند تا تخلیه و بارگیری کاتالیست، تعمیرات اساسی و تأمین تجهیزات امتداد دارد. گزارش پیشین فیدوس، مارون، پارس، فناوران و بندر امام را در میان مجتمعهای محل فعالیت شرکت نام برده است. در مورد مارون، فیدوس پیشتر ادعای خرید بیش از ۱۲۰ میلیون دلار کاتالیست از طریق روژان صنعت را مطرح کرده بود. این رقم، مبلغ معاملهای است که با همدستی با امین امرایی فسادی کلان در آن به نفع ذینفعان آن امرایی و شرکایش همراه داشت.
حضور روژان صنعت در طرح توسعه پالایشگاه بندرعباس، موضوع را به مشارکت «جنر» پیوند میزند؛ کنسرسیومی متشکل از انرشیمی، جندیشاپور، ناردیس و روژان صنعت. گزارش هفتم مهر فیدوس، محمدعلی فاطمی را سهامدار اصلی انرشیمی معرفی کرده و نقش غالب خرید تجهیزات سنگین را به این شرکت و اجرای سایت را عمدتاً به جندیشاپور نسبت داده است. ارتباط مطرحشده با فاطمی، همکاری در همین ساختار قراردادی است.

محور فساد در این پرونده، تغییر تعهدات و قیمتها پس از انتخاب پیمانکار است: پیشنهاد ۷۲۲ میلیون یورویی جنر، حذف پنج کمپرسور و افزایش قیمت واحد SDA از حدود ۳۶ به ۹۸ میلیون یورو. همچنین، پیشپرداخت ۶۲۰ میلیون یورویی و تلاش برای تغییر مسیر فنی فاز دوم از ککسازی به RFCC مطرح شده است. این موارد، ادعاهای منتشرشده فیدوس هستند؛ مسئولیت اختصاصی روژان صنعت در هرکدام، بدون قرارداد مشارکت و اسناد مالی روشن نیست.
بقایی بعنوان مالک اصلی روژان صنعت باید توضیح دهد با چه سهم و تعهدی وارد جنر شده، چه مبالغی دریافت کرده و کدام تجهیزات یا خدمات را تأمین کرده است. توصیف حضور شرکت بهعنوان «پوششی» نیز باید با تقسیم کار و گردش مالی سنجیده شود. عضویت در کنسرسیوم بهتنهایی اثبات فساد نیست، اما مسئولیت پاسخگویی درباره منافع و عملکرد قراردادی را ایجاد میکند.

طبق اطلاعات دریافتی، بقایی و همسرش شبنم جویباری در تورنتو املاک چندمیلیوندلاری خریداری کرده و همراه شرکایی در ساختوساز فعالیت دارند. منابع نزدیک به این شبکه خانوادگی گفتهاند در جریان قراردادی با مس سرچشمه در سال ۲۰۰۹، چند ده هزار دلار به حسابی در اتریش، منتسب به یکی از مدیران طرف قرارداد، منتقل شده است که محور این جرم مشهود شخص بقایی بوده است.
در آگهی شرکت، اعتبار اسناد تعهدآور به امضای دو عضو هیئتمدیره یا یک عضو همراه مهتاب پورموسی، مدیر مالی، وابسته شده است. این مسیر رسمی باید مبنای بررسی معاملات باشد. پاسخگویی با انتشار قرارداد، صورتوضعیت و سند پرداخت معنا پیدا میکند. مدیران روژان صنعت و کارفرمایان نمیتوانند انتظار داشته باشند ادعاهای جدی صرفاً با معرفی توان فنی شرکت کنار گذاشته شوند؛ روشنشدن حقیقت، اسناد قابل بررسی میخواهد.
