صندلی مدیرعاملی نفت سپاهان پاداش فساد دهقانی در کیمیا اسپیدی قشم

شایعه انتصاب حمیدرضا دهقانی، مدیرعامل کیمیا اسپیدی قشم، به مدیرعاملی نفت سپاهان، کارنامه مدیریتی او را در کانون توجه قرار داده است؛ به‌ویژه آنکه در دادنامه قطعی تعزیرات حکومتی اصفهان، نام او به‌صراحت به‌عنوان مدیرعامل شرکت در زمان وقوع تخلف مربوط به فساد در فروش کالا با حجم هشت میلیارد تومان آمده است. اکنون، هم‌زمان با انتشار خبر غیررسمی احتمال ارتقای او، توضیح درباره سرنوشت این پرونده، اقدامات اصلاحی شرکت و معیارهای انتخاب مدیرعامل نفت سپاهان ضرورت دارد.

براساس اطلاعات دریافتی، دهقانی برای تصدی مدیریت نفت سپاهان در هفته آینده مطرح شده است؛ موضوعی که هنوز تأیید رسمی آن در منابع بررسی‌شده یافت نشده است. کیمیا اسپیدی قشم با مالکیت صددرصدی نفت سپاهان تأسیس شده و در فروش و توزیع محصولات این مجموعه فعالیت دارد. ازاین‌رو، انتقال مدیرعامل این زیرمجموعه به رأس شرکت مادر، باید بر ارزیابی مستند عملکرد و مسئولیت‌های مدیریتی او استوار باشد.

دهقانی از مهرماه ۱۴۰۴ به عضویت هیئت مدیره نفت سپاهان در آمده است و این امر به نظر مهیاسازی شرایط برای نشستن او بر صندلی مدیرعاملی این شرکت با وجود کارنامه ضعیف و مملو از تخلف اوست.

تخلف در دوره مدیریت دهقانی؛ تصریح رأی قطعی

مطابق تصاویر دادنامه ارسالی، پرونده شرکت کیمیا اسپیدی قشم در پی گزارش اداره کل صنعت، معدن و تجارت استان اصفهان درباره «فروش اجباری کالا» تشکیل شده است. در گردش‌کار پرونده، فروش اجباری فیلتر خودرو و انواع روغن درج شده و شعبه بدوی تعزیرات، شرکت را به پرداخت جزای نقدی محکوم کرده است. همچنین پنجاه میلیارد ریال از جزای نقدی، با استناد به جهات قانونی مندرج در رأی، برای دو سال تعلیق شده بود.

محکوم‌علیه این پرونده، شخصیت حقوقی شرکت است؛ بااین‌حال، تصریح رأی درباره مدیریت دهقانی در زمان وقوع تخلف، موضوعی اساسی در ارزیابی کارنامه اوست. مسئولیت مدیریتی اقتضا می‌کند روشن شود تخلف چگونه در مجموعه رخ داده، سازوکار نظارت بر فروش چه نقصی داشته و مدیرعامل برای جلوگیری از تکرار آن چه کرده است.

 پیش از هر ارتقا، باید وضعیت اجرای حکم، اصلاح شیوه فروش و نتیجه رسیدگی داخلی به مسئولیت عوامل دخیل منتشر شود. اکتفا به جابه‌جایی مدیران، بدون ارائه این اطلاعات، سابقه تخلف شرکت را از کارنامه مدیریت آن جدا می‌کند و پاسخ‌گویی را به حاشیه می‌راند.

ارتقای مدیریتی با کدام معیار؟

مدیریت نفت سپاهان مسئولیتی گسترده‌تر از اداره یک شرکت توزیع است و انتخاب مدیرعامل آن باید بر تخصص، عملکرد اقتصادی، رعایت مقررات و توان نظارت استوار باشد. تصمیم‌گیران باید توضیح دهند چه دستاورد مشخصی در کارنامه دهقانی، انتخاب احتمالی او را توجیه می‌کند و پرونده تخلف شرکت در ارزیابی او چه وزنی داشته است.

 در صنعتی با شمار قابل‌توجهی از مدیران و کارشناسان باتجربه، محدودکردن انتخاب‌ها به حلقه‌ای از افراد برخوردار از حمایت، فرصت رقابت حرفه‌ای را تضعیف می‌کند. انتصابات رانتی و سفارشی نیز همین چرخه را بازتولید می‌کند: مدیر به‌جای پاسخ‌گویی درباره عملکرد گذشته، با اتکا به پشتیبانی اشخاص به مسئولیتی بالاتر می‌رود و هزینه ضعف نظارت بر دوش شرکت و سهامداران باقی می‌ماند.

 مدیران گروه سرمایه‌گذاری اهداف، نیز باید درباره مبنای این انتخاب احتمالی در شرکت‌های زیر مجموعه خود پاسخ دهند. پیش‌تر نیز برخی کانال‌های خبری  از صدور مستقیم احکام مدیرانی که در اهداف به شیوه رانتی سمت‌های مدیریتی دریافت کرده‌اند خبر داده بود.

در پرونده حاضر، مسئولیت اهداف و هیئت‌مدیره نفت سپاهان روشن است: پیش از تصمیم نهایی، کارنامه دهقانی و نتیجه بررسی تخلف شرکت در دوره مدیریت او را منتشر کنند. ارتقا بدون پاسخ‌گویی درباره گذشته، اعتبار نظارت را فرسوده می‌کند و این تصور را تقویت می‌کند که برخورداری از حمایت، بیش از رعایت مقررات و عملکرد حرفه‌ای در سرنوشت مدیران اثر دارد.